Elon Musk i jego SpaceX przedstawili amerykańskim organom regulacyjnym plany przełomowej inicjatywy: wyniesienia nawet miliona satelitów na niską orbitę okołoziemską. Cel? Utworzenie ogromnego orbitalnego centrum danych przeznaczonego do obsługi operacji sztucznej inteligencji (AI). Posunięcie to gwałtownie intensyfikuje wyścig o moc obliczeniową w kosmosie i rodzi ważne pytania o zrównoważony rozwój środowiska orbitalnego.
Bieżąca sytuacja z satelitami na orbicie
SpaceX obsługuje obecnie od 9 300 do 9 600 satelitów – część z około 14 000 aktywnych satelitów krążących wokół Ziemi – głównie w celu świadczenia usługi Starlink milionom użytkowników na całym świecie. Jednak proponowana ekspansja do miliona satelitów przekracza wszystkie istniejące i planowane konstelacje razem wzięte. Astronom Jonathan McDowell szacuje, że na całym świecie zaproponowano około 1,7 miliona satelitów, co podkreśla rosnącą konkurencję o przestrzeń orbitalną.
Obawy dotyczące bezpieczeństwa orbitalnego i zatorów
Skala propozycji SpaceX wywołała natychmiastowe zaniepokojenie społeczności naukowej. McDowell ostrzega, że bezpieczne prowadzenie tak ogromnej floty będzie „niezwykle trudne”, powołując się na potencjalny stukrotny wzrost liczby zbliżeń satelitów bez ścisłej koordynacji orbitalnej. Gęstość ta stwarza znaczne ryzyko kolizji i rozprzestrzeniania się śmieci kosmicznych, zagrażając przyszłym operacjom satelitów.
Uzasadnienie biznesowe: energia słoneczna i sztuczna inteligencja obliczeniowa
SpaceX twierdzi, że orbitalne centra danych zapewniają opłacalną przewagę w przetwarzaniu sztucznej inteligencji. Umieszczanie satelitów w celu maksymalizacji ekspozycji na światło słoneczne pozwala na wydajne wytwarzanie energii słonecznej, co jest kluczową zaletą dla liderów AI, takich jak Musk, który stoi także na czele xAI (twórca chatbota Grok). Firma spodziewa się, że w ciągu kilku lat przetwarzanie sztucznej inteligencji w przestrzeni kosmicznej stanie się najtańszą opcją, uwalniając operacje od ograniczeń infrastruktury naziemnej.
Implikacje strategiczne: przewaga pierwszego gracza i kontrola orbitalna
Pomijając koszty, niektórzy postrzegają tę propozycję jako strategiczny sposób na zdobycie dominacji na orbicie. Astronom Peter Plavczan zauważa, że ten, kto jako pierwszy kontroluje najbardziej przydatne orbity, skutecznie uniemożliwia konkurentom obecność w tych regionach. Posunięcie to omija obecne przepisy dotyczące przestrzeni pozaziemskiej, ustanawiając „pionierskie roszczenia terytorialne” w przypadku braku międzynarodowego nadzoru.
Zachęty finansowe
Ekspansja mogłaby również wzmocnić perspektywy finansowe SpaceX, potencjalnie przyspieszając planowaną pierwszą ofertę publiczną i ułatwiając jej fuzję z xAI. Firma nie ujawniła jeszcze szczegółów, takich jak wielkość satelitów, konkretne orbity czy koszty.
Ten plan stanowi wyrachowany krok w kierunku zabezpieczenia przyszłości obliczeń AI i ustanowienia SpaceX jako dominującej siły w infrastrukturze kosmicznej. Konsekwencje dla bezpieczeństwa orbitalnego, konkurencji i zarządzania przestrzenią kosmiczną są znaczące i stanowią punkt zwrotny w komercjalizacji przestrzeni kosmicznej.
